Siết quản lý chung cư mini tránh gây hệ lụy

02:00 - 08-06-2021

Nhiều chủ đầu tư xin cấp giấy phép xây dựng nhà ở thông thường rồi lách luật, thay đổi thiết kế ban đầu để xây thành chung cư mini phục vụ mục đích kinh doanh.

Một chung cư mini nằm trên đường Vũ Tông Phan, phường Khương Đình, quận Thanh Xuân, Hà Nội. Ảnh: Cao Nguyên

Một chung cư mini nằm trên đường Vũ Tông Phan, phường Khương Đình, quận Thanh Xuân, Hà Nội. Ảnh: Cao Nguyên

 

Rao bán tràn lan trên mạng

Bộ Xây dựng vừa có văn bản yêu cầu các địa phương tăng cường kiểm tra, xử lý những trường hợp vi phạm về trật tự xây dựng, đặc biệt là vi phạm trong việc xây dựng chung cư mini để bán từ gần một năm nay.

Theo văn bản Bộ Xây dựng mới gửi đến UBND các tỉnh, thành, tại một số địa phương xuất hiện tình trạng lợi dụng sự buông lỏng quản lý của các cơ quan chức năng, các hộ gia đình, cá nhân đã tự ý xây dựng công trình nhà riêng lẻ theo kiểu nhiều tầng, nhiều căn hộ mà không tuân thủ các quy định của pháp luật như: Xây dựng không phép, xây dựng sai phép, xây dựng sai quy hoạch, lấn chiếm không gian, chia nhỏ căn hộ, tự ý nâng tầng... rồi tự do mua bán, chuyển nhượng.

Bộ Xây dựng cho rằng, nếu không siết chặt quản lý sẽ dẫn đến nhiều hệ lụy như vi phạm quy định về phòng cháy chữa cháy, tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ cao trong cộng đồng dân cư; quá tải về hệ thống hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội; không cấp được Giấy chứng nhận sở hữu cho người mua căn hộ do vi phạm về thiết kế, mật độ xây dựng, dẫn đến tình trạng tranh chấp, khiếu kiện giữa người mua và người bán.

Trong thực tế, tình trạng vi phạm vẫn xảy ra, việc rao bán căn hộ chung cư mini được thực hiện công khai trên nhiều website. Chỉ cần gõ “Mua bán căn hộ chung cư mini” trên google, chỉ 0,72 giây cho ra gần 7 triệu kết quả tìm kiếm liên quan. Trên các trang rao bán công khai số điện thoại, tên tuổi và ghi rất rõ thông tin chi tiết căn hộ chung cư mini đang cần bán.

Trong vai người hỏi mua căn hộ chung cư mini, PV đã liên hệ với anh Tân có số điện thoại 097609xxxx. A Tân cho biết, do không có nhu cầu sử dụng căn hộ mini đang ở nên anh đã đăng tải thông tin rao bán. Căn hộ chung cư mini của anh nằm ở phường Cầu Diễn, (quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội) có diện tích 45 m2 với giá 890 triệu đồng. Theo lời giới thiệu của anh Tân, căn hộ của anh nằm gần chợ, trường học và khu vui chơi. Về giấy tờ pháp lý, anh Tân cho biết, sổ đỏ chung, có hợp đồng mua bán trực tiếp chủ đầu tư và ký qua văn phòng công chứng.

Trong khi đó, anh Tuấn Anh vừa rao bán thành công một chung cư mini gồm 28 phòng với tổng diện tích 146 m2 nằm gần Đại học Công nghiệp với giá hơn 11 tỷ đồng. Anh Tuấn Anh cho biết, anh là chủ đầu tư thường đi mua đất của người dân xong xây dựng các nhà chung cư mini rồi bán lại.

Theo ghi nhận của PV, trên địa bàn phường Khương Đình, Hạ Đình có rất nhiều loại chung cư mini đang tồn tại và có người ở. Các chung cư mini thường có điểm chung quy mô 7 tầng, mỗi tầng khoảng 5 đến 7 căn hộ với hệ thống gồm 2 thang bộ và 2 thang máy… Các khu đất xây chung cư mini này chỉ có một sổ đỏ chung, cư dân về ở sẽ được ký hợp đồng mua bán và đồng sở hữu trong một sổ đỏ. Tiền điện, nước hằng tháng thì theo số đồng hồ riêng, nhưng sẽ thu theo giá chung.

Điều đáng quan ngại là tất cả những căn hộ này đều được xây dựng theo hình thức nhà ở riêng lẻ, nhưng bằng cách nào đó chủ nhà đã biến nó thành một dự án chung cư mini để bán.

Chỉ cho phép kinh doanh thuê nhà

Nhiều ý kiến cho rằng, trong quá trình triển khai thực hiện, Luật Xây dựng 2014 đã xuất hiện một số vướng mắc, hạn chế. Hơn nữa, đến nay, thị trường xây dựng, bất động sản cũng có nhiều thay đổi. Điều này đòi hỏi phải sửa đổi Luật. Trước mắt là sửa đổi, bổ sung một số quy định của luật này, trong đó có khoản 2, điều 46.

Mới đây, Hiệp hội Bất động sản TP HCM (HoREA) vừa có kiến nghị sửa đổi Luật Nhà ở 2014 theo hướng nhằm xóa bỏ việc lách luật để hợp thức hóa chung cư mini.

Cụ thể, theo ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch HoREA, quy định tại khoản 2 Điều 46 Luật Nhà ở 2014 nêu rõ: Hộ gia đình, cá nhân tại khu vực đô thị phải thực hiện xây dựng, cải tạo nhà ở theo quy định của pháp luật về xây dựng và tự chịu trách nhiệm về chất lượng nhà ở.

Trường hợp được phép xây dựng nhà ở có từ hai tầng trở lên mà tại mỗi tầng được thiết kế, xây dựng từ hai căn hộ trở lên theo kiểu khép kín, có đủ tiêu chuẩn diện tích sàn xây dựng tối thiểu mỗi căn hộ theo quy chuẩn, tiêu chuẩn xây dựng và có phần diện tích thuộc sở hữu riêng, phần diện tích thuộc sở chung của nhà chung cư theo quy định của luật này thì được Nhà nước công nhận quyền sở hữu đối với từng căn hộ trong nhà ở đó.

Theo HoREA, quy định này đã dẫn đến tình trạng “khoét lõm”, xây dựng tràn lan các “chung cư mini” tại các đô thị lớn. Từ đó, làm phá vỡ quy hoạch phát triển đô thị. Đồng thời gây mất mỹ quan và không đảm bảo an toàn phòng cháy chữa cháy cũng như thiếu các tiện ích, dịch vụ phục vụ cư dân. Do vậy, Hiệp hội đề nghị sửa đổi khoản 2 điều 46 Luật Nhà ở 2014 theo hướng bỏ hẳn việc cấp sổ đỏ cho chung cư mini, chỉ cho phép kinh doanh cho thuê nhà mà thôi.

KTS Đào Ngọc Nghiêm, Phó Chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam cho rằng căn hộ chung cư mini không phải là mô hình mới, quá lạ lẫm vì nhiều quốc gia phát triển trên thế giới đang cho phép tồn tại loại sản phẩm nhà ở “siêu nhỏ” này. Ở Việt Nam, loại hình chung cư mini thường để hiện tượng tự phát là nhiều. Ông nói, đây là một thực trạng cuộc sống mà trong nội dung luật, nghị định chưa quy định cụ thể.

“Về định hướng thì cho phép các tư nhân làm các chung cư, xây nhà. Tuy nhiên, cụ thể quy chuẩn như thế nào thì chưa rõ”, ông Nghiêm nói.

Cũng theo vị này, nếu như phát triển những căn hộ mini thực sự là để phục vụ người yếu thế trong xã hội, người có thu nhập thấp, mà trong đó không có chuyện lợi ích của một nhóm người, thì cơ quan quản lý nên nghiên cứu. Quan trọng nhất vẫn là vai trò của cơ quan quản lý, phải thể hiện sự minh bạch, trách nhiệm của mình với xã hội.

Các chuyên gia khác cũng cho rằng, đối với mô hình căn hộ chung cư mini cần phải nghiêm cấm xây dựng theo hình thức nhà ở riêng lẻ đan xen trong khu vực nội đô mà phải có quy hoạch rõ ràng.